Lezen is van onschatbare waarde: het vergroot de taalvaardigheid, opent nieuwe werelden en versterkt de verbeeldingskracht. Maar hoe zorg je ervoor dat iedereen, jong of oud, Nederlandstalig of anderstalig, met plezier aan de slag gaat met taal en boeken?
Een scherm lijkt misschien niet de meest logische keuze, maar de BelevenisTafel laat zien dat het juist wél werkt. Voor bibliotheken is het een krachtig hulpmiddel om op een laagdrempelige manier lezen en taalontwikkeling te stimuleren.
Bezoekers verzamelen zich rond de interactieve touchtafel, waar ze in hun eigen tempo boekentips verkennen, taalspelletjes spelen of verhalen ontdekken rond een thema. Deze vorm prikkelt en nodigt uit tot méér dan alleen kijken: wie iets leuks ontdekt, pakt sneller een boek van de plank en begint te lezen.
Bibliotheken met een abonnement ontvangen jaarlijks zes kant-en-klare spellen, passend bij landelijke leesmomenten zoals de Kinderboekenweek, Nederland Leest en de Boekenweek. Daarnaast kunnen ze ook zelf interactieve collages maken van bijvoorbeeld boekentips, of gebruikmaken van collages die andere bibliotheken eerder ontwikkelden.
Dat maakt de BelevenisTafel tot een fijn hulpmiddel voor leesbevordering in de praktijk, aantrekkelijk voor jong én oud, en breed inzetbaar.
Ook op het gebied van taalontwikkeling is de BelevenisTafel een waardevol instrument, vooral voor nieuwkomers. Zo maken deelnemers van het Taalhuis in Bibliotheek Veenendaal regelmatig gebruik van de tafel om op een ontspannen manier met taal aan de slag te gaan.
“Taal begint met nieuwsgierigheid,” zegt Eva van Leuveren, taaldocent bij Bibliotheek Veenendaal. “De BelevenisTafel helpt om die eerste stap te zetten. Door een spel of een beeld ontstaat er vanzelf een gesprek. Dat is ontzettend waardevol bij taalontwikkeling.”
Vrijwilligers en taalmaatjes zetten de tafel in om samen met anderstaligen te oefenen. “Of iemand nu een paar woorden kan uitspreken of al hele zinnen kan maken, dat maakt aan de tafel niet veel uit: iedereen kan iets zeggen en zo aan zijn of haar spreekvaardigheid werken.”
Ook kinderen gaan spelenderwijs met taal aan de slag. Bij Flevomeer Bibliotheek Zeewolde wordt de BelevenisTafel bijvoorbeeld ingezet bij ‘Huis voor Taal Junior’, een laagdrempelig programma voor kinderen van zes tot achttien jaar. “Dikwijls verzamelen de kinderen zich rond de BelevenisTafel, waarop ze allerlei leuke taalspelletjes kunnen doen,” vertelt een medewerker. “Het is allemaal heel laagdrempelig; ze leren spelenderwijs.”
Wat de BelevenisTafel zo bijzonder maakt, is de mogelijkheid om zélf content te ontwikkelen, en te delen. In Veenendaal maken ze interactieve TipTiles met beeldmateriaal, steekwoorden en gespreksvragen, speciaal gericht op spreekvaardigheid. “De BelevenisTafel werkt echt als een gesprekstarter,” zegt Eva van Leuveren. “Een foto van een voorwerp roept een herinnering op, en de TipTile helpt die woorden om te zetten in Nederlands.”
Bibliotheek de Plataan ontwikkelde in aanloop naar de jaarlijkse Taalwandelingen in Vlaardingen en Maassluis een eigen interactief memoryspel. Zo konden anderstalige deelnemers vooraf oefenen met woorden die ze onderweg zouden tegenkomen. “De memory was super makkelijk om te maken,” vertelt Naomi Severin, coördinator Taalbalie. “Als je de plaatjes hebt, dan hoef je die alleen in het programma te zetten.”
En Eva ziet veel potentie in samenwerking tussen bibliotheken: “Als meer bibliotheken hun TipTiles delen, hebben we samen een schat aan materiaal. Zo hoeven we niet allemaal het wiel opnieuw uit te vinden en versterken we samen het aanbod voor onze deelnemers.”
Ze heeft een passie voor lezen en ziet digitale tools als middel om kinderen spelenderwijs te stimuleren. Voormalig docent Nederlands, nu werkzaam bij de BelevenisTafel.
